بررسی کیفیت آب کشاورزی یکی از مراحل مهم در مدیریت درست آبیاری و افزایش بهرهوری محصولات است. انجام آزمایش آب کشاورزی به کشاورز کمک میکند تا نوع کود مناسب را انتخاب کرده، از مصرف بیرویه مواد شیمیایی جلوگیری کند و مانع ورود آلایندهها به منابع زیرزمینی شود.
اگر قبل از احداث باغ یا مزرعه، آزمایش آب بهصورت اصولی انجام شود، میتوان از بسیاری از مشکلات بعدی در رشد گیاه و افت محصول جلوگیری کرد.
اهمیت انجام درست نمونهبرداری آب

دقت در نمونهبرداری آب، پایهی اصلی یک آزمایش دقیق است. اگر نمونه آب بهدرستی برداشت نشود، نتیجهی آنالیز هم قابل اعتماد نخواهد بود. بنابراین باید نمونهای بردارید که واقعاً نمایندهی شرایط واقعی آب آبیاری باشد.
زمان مناسب نمونهبرداری از آب
بهترین زمان برای نمونهبرداری، صبح زود و در سه بازهی زمانی فصل رشد است:
- هنگام کاشت محصول
- در دورهی اوج آبیاری
- در زمان برداشت
در برخی موارد، بسته به نوع آزمایش، ممکن است نیاز باشد نمونه در زمان خاصی گرفته شود. اگر مطمئن نیستید، میتوانید با کارشناسان آزمایشگاه شیمی گل مشورت کنید.
وسایل مورد نیاز برای نمونهبرداری آب کشاورزی
برای انجام نمونهبرداری صحیح، موارد زیر را آماده کنید:
- بطری پلاستیکی تمیز (ترجیحاً با درپوش پیچی)
- برگه مشخصات نمونه (شامل: کد نمونه، تاریخ، محل برداشت، منطقه یا شهر)
- خودکار و چسب نواری
- دستکش یکبار مصرف
مقدار مناسب نمونه آب
برای انجام آزمایشهای عمومی کیفیت آب کشاورزی، حداقل 1 لیتر آب نیاز است.
مراحل نمونهبرداری آب کشاورزی
۱. آمادهسازی بطری نمونه
بطری را تا سهچهارم از آب مورد نظر پر کرده و درپوش را ببندید. سپس بطری را چند بار تکان داده و خالی کنید. این کار را سه بار تکرار کنید تا بطری آمادهی نمونهگیری شود.
۲. برداشت نمونه از آبهای سطحی (مثل رودخانه یا کانال)
- بطری را با یک دست نزدیک سطح آب نگه دارید و درپوش را باز کنید.
- بطری را وارونه وارد آب کنید تا هوای داخل آن خارج شود.
- سپس بطری را صاف کرده تا پر شود و درپوش را محکم ببندید.
۳. برداشت نمونه از آب چاه یا قنات
- قبل از نمونهبرداری، شیلنگها، فیلترها و بخشهایی که احتمال آلودگی دارند را باز کنید.
- بطری را در جریان مستقیم آب قرار دهید تا پر شود و سپس درپوش را محکم ببندید.
- اگر پمپ چاه مدتی غیرفعال بوده است، ابتدا اجازه دهید حداقل ۱ ساعت پمپ کار کند (در حالت ایدهآل ۲۴ ساعت) سپس نمونهگیری انجام دهید.

نحوه ثبت اطلاعات نمونه
روی برگهی مشخصات، موارد زیر را یادداشت کنید:
- کد نمونه
- نوع منبع آب (چاه، قنات یا آب سطحی)
- تاریخ برداشت نمونه
- منطقه و شهر
سپس برگه را روی بطری بچسبانید. حتماً سطح بطری خشک باشد و روی کل برگه را با چسب بپوشانید تا در برابر رطوبت مقاوم شود.
ارسال نمونه به آزمایشگاه شیمی گل
پس از اتمام نمونهگیری، بطریها را در جای خنک نگه دارید و حداکثر ظرف ۲۴ ساعت به آزمایشگاه ارسال کنید.
آدرس آزمایشگاه
خراسان رضوی، شهرستان مهولات، کیلومتر ۲ اتوبان مشهد – کارخانه شیمی گل
نکات مهم برای نمونهبرداری آب کشاورزی
- بطری و درپوش باید تمیز و خشک باشند.
- از تماس دست با داخل بطری یا درپوش جلوگیری کنید.
- درپوش بطری را فقط هنگام نمونهبرداری باز کنید.
- از آب راکد نمونهبرداری نکنید.
- از تماس بطری با کف یا دیواره منبع آب خودداری کنید.
- اطلاعات را روی درپوش بطری ننویسید.
- هنگام نمونهبرداری از آب سطحی، فاصله محل برداشت از منبع اصلی بیش از ۲ کیلومتر نباشد.
- تا زمان تحویل، نمونه را در محیط خنک نگهداری کنید.
در صورت نیاز به پشتیبانی و هماهنگی برای ارسال نمونه، با کارشناسان شیمی گل تماس بگیرید تا راهنمایی کاملتری دریافت کنید.